lamy10_Badru KatumbaGettyImages_jackfruit_farmer Badru Katumba/Getty Images

De sleutel tot het verkleinen van de ontwikkelingskloof

PARIJS – In 2015 beloofden de lidstaten van de Verenigde Naties unaniem te werken aan ‘vrede en welvaart voor de mensen en de planeet’ door zeventien Duurzame Ontwikkelingsdoelen (SDG’s) te realiseren tegen 2030. De agenda was ongekend ambitieus, met doelstellingen zoals het beëindigen van de honger, het verminderen van de ongelijkheid, het bevorderen van economische groei, het bereiken van gendergelijkheid, het tegengaan van de klimaatverandering en het garanderen van de toegang tot water, sanitaire voorzieningen en energie. Hoewel velen hoopten op aanzienlijke vooruitgang, is de werkelijkheid teleurstellend. Slechts twaalf procent van de 140 meetbare doelstellingen van de SDG’s gaat de goede kant op, terwijl ruim dertig procent is vastgelopen of zelfs achteruitgaat.

Er is echter nog hoop. Eén sector kan een cruciale rol spelen in het dichten van de helft van de bestaande kloven op het gebied van duurzame ontwikkeling: de agrovoedselsystemen in Afrika. Op dit continent woont ruim de helft van alle mensen die in extreme armoede leven en meer dan de helft van degenen die kampen met acute voedselonzekerheid. Eén op de vijf mensen in de regio lijdt aan ondervoeding, en bijnaéén op de drie kinderen heeft te maken met een groeiachterstand. Daarnaast herbergt Afrika ongeveer een vijfde van de wereldwijde agrarische beroepsbevolking en zal het naar verwachting tegen 2050 49 procent van de klimaatmigranten huisvesten die door klimaatschokken zijn ontheemd. Deze cijfers benadrukken het belang van duurzame agrovoedselsystemen als sleutel tot vooruitgang.

Investeren in Afrikaanse agrovoedselsystemen kan dus een buitengewoon grote impact hebben. Het biedt de mogelijkheid om een reeks hardnekkige problemen aan te pakken, zoals honger, slechte gezondheid, armoede en een gebrek aan onderwijs. Dit alles op een schaal die noodzakelijk is om gelijke tred te houden met de groei van de Afrikaanse bevolking, die naar verwachting zal verdubbelen tot 2,4 miljard in 2050.

De grootste uitdaging is zonder twijfel van financiële aard. Afrikaanse agrovoedselsystemen zijn ernstig ondergefinancierd: de sector ontvangt minder dan drie procent van de wereldwijde ontwikkelingsfondsen en minder dan vijf procent van de totale investeringen in Afrika, afkomstig uit publieke, private en ontwikkelingsbronnen samen. De gemiddelde Afrikaanse boer krijgt jaarlijks minder dan 140 dollar aan investeringen, aanzienlijk minder dan boeren in vergelijkbare landen zoals India (800 dollar), Brazilië (1.800 dollar) of Thailand (2.000 dollar). Ter vergelijking: sommige Britten en Amerikanen besteden in een maand tijd meer aan koffie.

Deze chronische onderfinanciering heeft een zware tol geëist. De productiviteit van de Afrikaanse landbouw ligt zestig procent onder het wereldwijde gemiddelde, en de jaarlijkse kosten van voedselimport voor het continent zullen naar verwachting tegen 2030 oplopen tot 110 miljard dollar. Met gerichte investeringen en blijvende aandacht kan dit echter veranderen. Een verhoging van de landbouwproductiviteit zou bijdragen aan het voeden van de groeiende bevolking, de afhankelijkheid van voedselimport verminderen, de biodiversiteit beschermen en de bodemgezondheid herstellen. Meer investeringen in de landbouwsector kunnen het levensonderhoud van 250 miljoen kleinschalige boeren veiligstellen en voorzien in de dringende behoefte aan klimaatbestendigheid in een regio die onevenredig zwaar wordt getroffen door de gevolgen van de klimaatverandering.

De voordelen van investeren in Afrikaanse voedselsystemen reiken veel verder dan het continent zelf. De natuurlijke koolstofputten van Afrika spelen een cruciale rol in het tegengaan van de klimaatverandering, maar dit is alleen mogelijk als deze goed worden beschermd. Bovendien kunnen versterkte landbouwsystemen de wereldwijde voedselvoorzieningsketens veerkrachtiger maken tegen verstoringen door pandemieën, conflicten en klimaatschokken. Dit kan bijdragen aan het herstel van de Afrikaanse landbouwgronden, waarvan momenteel 65 procent is aangetast.

Introductory Offer: Save 30% on PS Digital
PS_Digital_1333x1000_Intro-Offer1

Introductory Offer: Save 30% on PS Digital

Access every new PS commentary, our entire On Point suite of subscriber-exclusive content – including Longer Reads, Insider Interviews, Big Picture/Big Question, and Say More – and the full PS archive.

Subscribe Now

Maar voor het ontsluiten van de mondiale voordelen is mondiale betrokkenheid nodig. Gelukkig bieden Afrikaanse agrovoedselsystemen aantrekkelijke zakelijke kansen. Het continent beschikt niet alleen over een steeds beter opgeleide en jonge beroepsbevolking, maar ook over een groot deel van de nog beschikbare landbouwgrond wereldwijd. Bovendien zijn investeringen in voedselsystemen 2,5 tot 3 keer effectiever in het verhogen van de inkomens dan investeringen in andere sectoren.

Investeerders hebben er ook baat bij om investeringen in agrovoeding te combineren met investeringen in infrastructuur, zoals energie, water en technologie. Dit zal Afrikaanse landbouwsystemen transformeren tot belangrijke groeimotoren. Honderden kleine en middelgrote ondernemingen zijn al actief in het leveren van inputs, het verlenen van diensten en het dagelijks vervoeren van honderden miljoenen tonnen voedsel van het platteland naar de steden. Deze bestaande infrastructuur biedt een sterke basis waarop investeerders verder kunnen bouwen.

Wat moet er nu gebeuren? Tijdens het Vredesforum in Parijs eerder dit jaar hebben we het Agricultural Transitions Lab for African Solutions (ATLAS) gelanceerd, een permanent platform dat is opgezet om te pleiten voor meer investeringen, prioriteiten op elkaar af te stemmen en transparantie en verantwoording binnen Afrikaanse agrovoedselsystemen te bevorderen. Sinds de lancering hebben zich al dertig organisaties aangesloten, wat het groeiende momentum van het initiatief onderstreept. De leden zijn afkomstig uit diverse sectoren, waaronder bedrijven als OCP Group en de Boston Consulting Group, ontwikkelingsorganisaties zoals AGRA en ONE Campaign, en toonaangevende financiers zoals de International Finance Corporation en het Franse Ontwikkelingsagentschap (AFD).

Tijdens de jaarlijkse bijeenkomst van het World Economic Forum in Davos dit jaar lanceert ATLAS de 2x30 Challenge. Dit initiatief roept toonaangevende ontwikkelingsfinanciers op om hun totale jaarlijkse investeringen in Afrikaanse agrovoedselsystemen te verdubbelen, van ongeveer vijftig miljard dollar naar honderd miljard dollar tegen 2030. Om ervoor te zorgen dat deze extra financiering daadwerkelijk beschikbaar komt en een betekenisvolle impact heeft, zal de voortgang worden gevolgd met behulp van een jaarlijkse investeringsbarometer.

Het verhogen van de investeringen is een cruciale eerste stap naar productievere, duurzamere en veerkrachtigere Afrikaanse voedselsystemen. Het ondersteunen van Afrikaanse boeren is niet alleen een kans, maar een absolute noodzaak om de wereldwijde ontwikkelingsdoelstellingen te bereiken.

Vertaling: Menno Grootveld

https://prosyn.org/bS733Ahnl